ماستەرەکانی بەریتانیا

ماستەرزی بەریتانی زنجیرەیەکی تەلەفزیۆنی سێ بەشی بی بی سییە لەسەر هونەری سەدەی بیستەمی بەریتانی، لەلایەن دکتۆر جەیمس فۆکسەوە پێشکەش دەکرێت و بۆ یەکەمجار لە مانگی تەمموزی ٢٠١١ لە کەناڵی بی بی سی فۆڕ پەخشکرا. زنجیرەکە ماوەی ساڵانی ١٩١٠ تا ١٩٧٥ دەگرێتەوە. یەکەم بەرنامە بەدواداچوون بۆ ژیان و بەرهەمەکانی مارک گێرتلەر، لۆڕێنس ئەلما-تادێما، واڵتەر سیکێرت، ویندهام لویس، لۆڕێنس ئاتکینسن، دەیڤید بۆمبێرگ، ڕیچارد نێڤینسۆن، پۆڵ ناش و ستانلی سپێنسەر کرا. لە بەرنامەی دووەمدا بەدواداچوون بۆ بەرهەمەکانی جۆن ناش، ستانلی سپێنسەر، ئەلفڕێد مونینگز، ویلیام کۆڵدستریم، پاوڵ ناش و جۆن پایپەر کرا. لە پرۆگرامی سێیەمدا کە ژێرناوی 'قودسێکی نوێ' بوو، فۆکس لە دوای جەنگی جیهانی دووەمدا بەدواداچوون بۆ هونەری بەریتانیا کرد، هەروەها لێکۆڵینەوەی لە بەرهەمەکانی لوسیان فرۆید، گراهام سازەرلاند، فرانسیس بیکۆن، ڕیچارد هامیلتۆن، دەیڤید هۆکنی و کیس ڤۆگان کرد. لەم بەرنامە کۆتاییەی زنجیرەکەدا فۆکس لێکۆڵینەوەی لەوە کرد کە چۆن تەوەری خراپەکاری، دڕندەیی، بێ مرۆڤبوون، بەکاربەری و گەشبینی لە بەرهەمەکانی ئەم هونەرمەندانەی دوای جەنگدا دەبینرێت. فۆکس لەم بەرنامەیەدا پێداگری دەکات کە مردنی لوسیەن فرۆید و سەرهەڵدانی هونەری چەمکی نەریتی نیگارکێشی مەجازی بەریتانی پەراوێزخستووە و گیرۆدەی کردووە و کۆتایی پێهێناوە. لە هەر حاڵەتێکدا پاشخان و تەکنیک و بابەت و بەرژەوەندییەکانی هەر هونەرمەندێک لە پاشخانی ڕووداوە کۆمەڵایەتی و سیاسییەکانی سەردەمی خۆیاندا، بەتایبەتی دوو شەڕی جیهانی، دابەزینی بەها و نەریتە ئێدواردییەکان، هەژاری و گێژاوی ئابووریی ساڵانی بیست و سییەکانی سەدەی ڕابردوو و هەستی ڕێژەیی گەشبینی دوای هەردوو شەڕەکە، شی دەکرێتەوە. هەروەها بەرنامەکان ڕەنگدانەوەی گەڕانێکی کەسی و نیشتمانییە بۆ ئاسایش لە بەها و بیروباوەڕ و ناسنامەی بەریتانی کە بەردەوام بەڵام بەدەست نەهێنراون، لەوەی فۆکس وەک سەدەیەک لە قەیران و هەڵچوون وێنا دەکات، کە ڕەنگە زۆر زیاتر لەدەستچووبێت لەوەی بەدەستی هێنابێت.