Ed Wynn

دەربارەی ئەکتەر

ئیشایا ئێدوین لیۆپۆڵد (٩ی تشرینی دووەمی ١٨٨٦ - ١٩ی حوزەیرانی ١٩٦٦)، زیاتر بە ئێد وین ناسرابوو، ئەکتەر و کۆمیدییەکی ئەمریکی بوو کە بەهۆی کارەکتەری کۆمیدی فیلمی Perfect Fool و بەرنامەی پێشەنگی ڕادیۆیی لە ساڵانی ١٩٣٠ و دواتریشدا وەک ئەکتەری دراماتیک ناوبانگی دەرکرد. ئێد وین بۆ یەکەمجار لە ٧ی تەمموزی ١٩٣٦ لە تەلەفزیۆن دەرکەوت لە سپۆتێکی کورت و ڕیکلامدا لەگەڵ گراهام مەکنامی لە کاتی پەخشێکی تەلەفزیۆنی تاقیکاری کەناڵی NBC. لە وەرزی ١٩٤٩-١٩٥٠، ئێد وین میوانداری یەکێک لە یەکەم بەرنامەی تەلەفزیۆنی تۆڕیی، کۆمیدی-جۆراوجۆری کرد، لە کەناڵی سی بی ئێس، و هەردوو خەڵاتی پیبۆدی و خەڵاتی ئیمی لە ساڵی ١٩٤٩ بەدەستهێنا. باستەر کیتۆن، لوسیل بۆڵ و سێ ستۆج هەموویان لەگەڵ وین بەشدارییان کرد. ئەمە یەکەم بەرنامەی تەلەفزیۆنی جۆراوجۆری سی بی ئێس بوو کە لە لۆس ئەنجلۆسەوە سەرچاوەی گرتبوو، کە ڕاستەوخۆ لە کەنارەکانی ڕۆژئاوا بینرا، بەڵام لە ڕێگەی کینسکۆپەوە وێنەگیرا بۆ دابەشکردن لە ڕۆژئاوای ناوەڕاست و ڕۆژهەڵات، چونکە هێشتا کێبڵی کۆئەکسیاڵی نیشتمانی تەواو نەبووبوو. هەروەها وین لە ساڵی ١٩٥٠ تا ١٩٥٢ پێشکەشکاری سووڕاوەی بەرنامەی چوار ئەستێرەی کەناڵی NBC بووە. دوای کۆتایی هاتنی زنجیرەی سێیەمی تەلەفزیۆنی وین، The Ed Wynn Show (کۆمیدیایەکی کورتخایەنی دۆخی لە خشتەی NBC 1958-1959)، کوڕەکەی، ئەکتەر کینان وین، هانی دا گۆڕانکاری لە پیشەکەیدا بکات نەک خانەنشین بێت. ئەو ئەکتەرە کۆمیدییە بە دوودڵیەوە دەستی بە ژیانی پیشەیی کرد وەک ئەکتەرێکی دراماتیک لە تەلەفزیۆن و فیلمەکاندا. باوک و کوڕ لە سێ بەرهەمدا دەرکەوتن، یەکەم بەرهەمیان لە ساڵی ١٩٥٦ لە پلەی هاوس ٩٠ پەخشی شانۆنامەی ڕۆد سێرلینگ بوو کە ناوی (Requiem for a Heavyweight) بوو. ئێد لە نواندنی ڕاست و دروست دەترسا و لە پرۆڤەدا بەردەوام هێڵەکانی دەگوف دەکرد. کاتێک بەرهەمهێنەران ویستیان لە کارەکەی دووربخەنەوە، ئەستێرەی فیلمەکە جاک پاڵانس وتی ئەگەر ئێد لە کارەکەی دووربخەنەوە، وازی لێدەهێنێت. (هەرچەندە، بەبێ ئەوەی وین بزانێت، یاریزانی پاڵپشت نێد گلاس خوێندکاری نهێنی نهێنی بوو لە ئەگەری ئەوەی شتێک ڕووبدات پێش کاتی پەخشکردن.) لە شەوی پەخشی ڕاستەوخۆدا، وین هەمووانی سەرسام کرد بە ئاستێکی تەواو لە یاریگادا، و ڕیکلامە خێراکانی بۆ داپۆشینی هەڵەکانی. دواتر دراماتیزەکردنی ئەوەی لە کاتی بەرهەمهێنانەکەدا ڕوویدا وەک ئەڵقەیەکی مانگی نیسانی ١٩٦٠ی وێستینگهاوس دێسیلو پلەیهاوس نمایشکرا، "پیاوە لە عەزی کۆمیدیدا"، کە هەردوو وینزی باڵا و بچووک ڕۆڵی سەرەکی تێدا گێڕا، لەگەڵ کەسایەتییە سەرەکییەکانی بەشداربوو لە بەرهەمهێنانی ڕەسەندا کە خۆیان وێنا دەکرد. هەروەها ئێد و کوڕەکەی لە فیلمی خۆسێ فێرێری پیاوە گەورەکەدا پێکەوە کاریان کردووە، ئێد دیسانەوە لێهاتوویی چاوەڕواننەکراوی خۆی لە درامادا سەلماندەوە. ڕێکیم وین وەک ئەکتەرێکی دراماتیکیی جدی دامەزراند کە بە ئاسانی دەیتوانی خۆی لەگەڵ باشترینەکاندا بگرێت. ڕۆڵی لە فیلمی "ڕۆژنامەی ئان فرانک" (١٩٥٩) بووە هۆی پاڵێوراوی خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین ئەکتەری پاڵپشت. هەروەها لە ساڵی ١٩٥٩ وین لە زنجیرە تەلەفزیۆنییەکەی سێرلینگ The Twilight Zone لە فیلمی "یەکێک بۆ فریشتەکان" دەرکەوت. سێرلینگ کە ماوەیەکی زۆرە سەرسام بوو، ئەو ئەڵقەیەی بە تایبەتی بۆ ئەو نووسیبوو، وین دواتر لە ساڵی ١٩٦٣ لە ئەڵقەی "نەوەد ساڵ بەبێ خەواڵوویی" ڕۆڵی سەرەکی بینی. وین تا کۆتایی ژیانی بە لێهاتووییەوە لە نێوان ڕۆڵی کۆمیدی و دراماتیکدا دەجووڵایەوە. لە فیلمە درێژەکان و تەلەفزیۆنی ئەنتۆلۆژیدا دەرکەوتووە و خۆی بۆ نەوە نوێیەکانی هەوادارانی خۆشەویست کردووە.