David Lynch

دەربارەی ئەکتەر

دەیڤید کیس لینچ (بە ئینگلیزی : David Keith Lynch ) لە ٢٠ی ژانویەی ١٩٤٦ - ١٦ی ژانویەی ٢٠٢٥ سینەماکار و هونەرمەندی بینراو و مۆسیقاژەن و ئەکتەری ئەمریکی بووە. لینچ ستایشی ڕەخنەگرانی بەدەستهێنا بەهۆی فیلمەکانییەوە، کە زۆرجار بەهۆی سیفەتە سوریالیستی و خەوناوییەکانیانەوە جیا دەکرێنەوە. لە ماوەی 58 ساڵی ژیانی هونەریدا، چەندین خەڵاتی زۆری پێبەخشرا، لەوانە شێری زێڕین بۆ دەستکەوتی تەواوی ژیانی لە ساڵی 2006 و خەڵاتی ئۆسکاری فەخری لە ساڵی 2019. لە ساڵی 2007، پانێڵێکی ڕەخنەگران کە لەلایەن ڕۆژنامەی گاردیانی بەریتانی کۆکرابوونەوە، ڕایانگەیاند کە "دوای هەموو گفتوگۆکان، کەس ناتوانێت هەڵە لەو ئەنجامە بکات کە دەیڤید لینچ گرنگترین سینەماکاری سەردەمی ئێستایە". لینچ پێش ئەوەی لە کۆتایی شەستەکاندا دەست بە دروستکردنی کورتە فیلم بکات، بەشی نیگارکێشی خوێندووە. یەکەم فیلمی درێژخایەنی فیلمی سەربەخۆی سوریالیستی Eraserhead (1977) بوو، کە سەرکەوتنی وەک فیلمێکی نیوەشەو بەخۆیەوە بینی. پاڵێوراو بوو بۆ خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین دەرهێنەر بۆ درامای ژیاننامەی پیاوی فیل (١٩٨٠) و فیلمە نهێنییەکانی بلو ڤێلڤێت (١٩٨٦) و مولهۆڵاند درایڤ (٢٠٠١). درامای تاوانکاری ڕۆمانسیەکەی کێوی لە دڵ (1990) لە فێستیڤاڵی فیلمی کان خەڵاتی پاڵم دۆر بەدەستهێنا. هەروەها دەرهێنانی فیلمی وەرگێڕانی ئۆپێرا بۆشایی ئاسمانی Dune (1984)، سوریالیستی نیو-نۆیر Lost Highway (1997)، درامای ژیاننامەی چیرۆکی ڕاست (1999) و فیلمی ئەزموونی Inland Empire (2006)ی کردووە. لینچ و مارک فرۆست زنجیرەی لوتکەی دوانەیان لە کەناڵی ABC (1990-91) دروستکرد، کە لینچ پاڵێوراو بوو بۆ دوو خەڵاتی پرایم تایم ئیمی بۆ دەرهێنانی نایاب بۆ زنجیرە درامایەک و نووسینی نایاب بۆ زنجیرە درامایەک. لینچ هاوبەشی نووسین و دەرهێنانی پێشبڕکێی فیلمەکەی بووە بە ناوی Twin Peaks: Fire Walk with Me (١٩٩٢) و زیندووکردنەوەی زنجیرە سنووردارەکەی (٢٠١٧). هەروەها وەک ئەکتەر کاری کردووە، لەوانە ڕۆڵی بریکاری FBI گۆردۆن کۆل لە فیلمی Twin Peaks و دەرهێنەر جۆن فۆرد لە فیلمی The Fabelmans (2022)ی ستیڤن سپیلبێرگ، هەروەها ڕۆڵی میوانی لە زنجیرە تەلەفزیۆنییەکانی وەک The Cleveland Show (2010-13)، Louie (2012)، و Robot Chicken (2020، 2022). هەوڵە هونەریەکانی دیکەی لینچ بریتی بوون لە کارەکانی وەک مۆسیقاژەن، کە ئەلبوومە ستۆدیۆییەکانی BlueBOB (2001)، Crazy Clown Time (2011)، و The Big Dream (2013) و هەروەها نیگارکێشان و فۆتۆگرافی لەخۆگرتبوو. کتێبەکانی وێنە (1994)، گرتنی ماسی گەورە (2006)، ژوور بۆ خەون (2018)ی نووسیوە. دەرهێنانی چەندین ڤیدیۆ کلیپی بۆ هونەرمەندان وەک کریس ئیساک، ئێکس ژاپۆن، مۆبی، ئینتەرپۆل، نۆ ئینج نینۆک، و دۆنۆڤان، هەروەها ڕیکلامی بۆ کالڤین کلاین، دیۆر، لۆریال، ئیڤ سانت لۆران، گوچی، و وەزارەتی پاکوخاوێنی شاری نیویۆرک. پزیشکی مێدیتەیشنی ترانسێندێنتاڵ (TM)، دامەزراوەی دەیڤید لینچی دامەزراند، کە هەوڵدەدات بودجەی فێرکردنی TM لە قوتابخانەکاندا دابین بکات و لەو کاتەوە مەودای کارکردنی فراوانتر کردووە بۆ دانیشتوانی دیکەی مەترسیدار، لەوانەش بێ ماڵ و حاڵ، پێشمەرگە دێرینەکان و پەنابەران.