Jean-Jacques Deluz

دەربارەی ئەکتەر

ژان جاک دیلوز، لە ٨ی نیسانی ١٩٣٠ لە شاری لۆزان لەدایک بووە و لە ٣٠ی نیسانی ٢٠٠٩ لە جەزائیر کۆچی دوایی کردووە، تەلارساز و پلاندانەری شارەکانی سویسری بووە. لە ساڵی 1956 لە جەزائیر نیشتەجێ بووە و لەوێ ژیاوە و کاری کردووە تا ساڵی 2009 کۆچی دوایی کرد و دواتر بەخاک سپێردرا. لە ڕێگەی کارەکانییەوە- بیناکانی، نووسینەکانی و وانەوتنەوەکانی- یەکێکە لە کەسایەتییە گرنگەکانی تەلارسازی مۆدێرنی جەزائیر. ژان جاک دیلوز، لە ساڵی ١٩٣٠ لە شاری لۆزان لەدایکبووە، نزیکەی بە ڕێکەوت لە ناوەڕاستی ساڵانی ١٩٥٠ گەیشتە جەزائیر. لەگەڵ هاتنی لە ساڵی ١٩٥٦، ئەو تەلارسازە گەنجە سویسرییە پەیوەندی بە کۆمپانیای تەلارساز ئەلێکسیس داور و هێنری بێری کرد، پێش ئەوەی هاوکاری پلاندانانی شارەکان بکات لەگەڵ جیراڵد هانینگ لە دەزگای پلاندانانی جەزائیر، کە لە ساڵی ١٩٥٩ وەک بەڕێوەبەر دەستی بەسەردا گرت. بە باکگراوندێکی تۆکمە و ئامادەیییەکی بەهێز لەناو نوخبەی مۆدێرنیستی جەزائیردا، شانبەشانی لویس میکێل، مارک ئیمری، ڕۆلاند سیمۆنێت و کەسایەتییە تەلارسازییەکانی دیکە، دوای سەربەخۆیی پراکتیکی تەلارسازی خۆی کردەوە. لە ساڵی ١٩٦٤ دەستی بە کاری مامۆستایی کرد کە تا ساڵی ١٩٨٨ بەردەوام بوو، نەوەکانی خوێندکارانی لە تەلارسازی کلاسیک و مۆدێرن ڕاهێنا، لە هەمان کاتدا دیدێکی وردی شارەکەی پێبەخشی. دیلوز تەلارساز و پلاندانەری شار بوو، لایەنگری ڕێبازێکی بێگەرد و داواکاری بوو، کە ڕێزگرتن لە شوێنەکان و خاکەکان و دیمەنە سروشتییەکان تێکەڵ دەکرد. بە دڵسۆزی بە فێرکارییەکانی فێرناند پولۆن، ئاماژەی خۆنمایشکردنی ڕەتدەکردەوە. دەستکەوتەکانی بریتی بوون لە درێژکردنەوەی قوتابخانەی پۆلیتەکنیکی تەلارسازی و پلاندانانی شار و دواتر پڕۆژەی بۆ شاری نوێی سیدی عەبدوڵڵا کە لە دڵیدا زۆر بە ئازیز دەمێنێتەوە. قوتابخانەی تەلارسازی جەزائیر لە سەرەتادا پڕۆژەیەک بوو کە لەلایەن تەلارساز ئۆسکار نیمایەرەوە بیری لێکرابووەوە. بۆ ئەوەی ژمارەی خوێندکاران کە هەمیشە لە زیادبووندایە، لە ساڵانی هەشتاکانی سەدەی ڕابردوودا، تەلارساز و مامۆستا ژان جاک دیلۆز، فراوانکردنی قوتابخانەی تەلارسازیی سپارد. سەرەڕای ڕێزگرتن لە بەردەوامی نەخشەی گشتی، دیلوز فەزا و تێچووی پڕۆژەکەی باشتر کرد بە بەراوردکردنی قەبارە درێژ و شلەکان کە لەلایەن تەلارسازێکی بەڕازیلی دیزاین کراون لەگەڵ توندی تۆڕێک و سەریەکخستنی قەبارە سێجا سادەکان کە پابەندن بە دیدگایەکی عەقڵانییەوە. دوای چەندین پڕۆژە لە جەزائیر، لە ناوەڕاستی ئاژاوەی دەیەی ڕەشدا لە ساڵی ١٩٩٣، دیلۆز ناچار بوو جەزائیر بەجێبهێڵێت دوای سەردانی کۆتایی شوێنەکە بۆ کۆنستنتین. لە ساڵی ١٩٩٧ گەڕایەوە: لەگەڵ پارێزگاری جەزائیری گەورە کاریان کردووە و دیزاینی شاری نوێی سیدی عەبدوڵڵای کردووە. ئەو کاتێک وێنەی کێشاوە کە تەلارسازی "ڕێگەی پێدەدا هەناسە بدات": "تابلۆکەم نهێنییە"، بە نهێنی وت. جەزائیر کە تارە ڕێنمایی ڕاستەقینەی ژیانی بوو، بوو بە بابەتی نووسینەکانی. دوو بەرهەمی گەورەی بۆ تەرخان کردووە: پلاندانان و تەلارسازی شارەکانی جەزائیر (١٩٨٨) و جەزائیر: مێژووی شارەکان (٢٠٠١). ژان جاک دیلۆز لە مێژە نەخۆش بوو، بەردەوام بوو لە خوێندنەوە و نووسین و نیگارکێشان و کارکردن شانبەشانی هاوبەشەکەی کە فۆتۆگرافەر ماگدا تارۆنی بوو. ڕاستگۆ لەگەڵ باوەڕە مرۆڤدۆستەکەیدا، نووسیویەتی: "لە بارودۆخێکی بێهیواکەردا، هیچ شتێک لە شیعر بەپەلەتر نییە بۆ مرۆڤ". لە مانگەکانی کۆتاییدا، ماندوو نەناسانە پێداچوونەوەی بە بەڵگەکانی کتێبی داهاتووی خۆیدا کرد بە ناوی تەواوی و پارچەکە و لە دوای هاتنی بۆ جەزائیرەوە نووسینە پیشەییەکانی خۆی کۆکردەوە. ژان جاک دیلوز ڕۆژی پێنجشەممە ٣٠ی نیسانی ٢٠٠٩ کۆچی دوایی کرد و لە ٢ی ئایاری ٢٠٠٩ لە گۆڕستانی ئێل عەلیا لە جەزائیر بە خاک سپێردرا.