Véra Clouzot

دەربارەی ئەکتەر

ڤێرا گیبسۆن-ئامادۆ، لە ڕووی پیشەییەوە بە ڤێرا کلۆزۆت ناسراوە، (٣٠ی کانوونی دووەمی ١٩١٣ - ١٥ی کانوونی دووەمی ١٩٦٠) ئەکتەری سینەمایی و سیناریۆنووسی بەڕازیلی-فەرەنسی بووە. بە ڕۆڵی لیندا لە فیلمی کرێی ترس (١٩٥٣)، کریستینا دیلاسال لە فیلمی لێس دیابۆلیکس (١٩٥٥) و لوسی لە فیلمی لێس ئێسپیۆنز (١٩٥٧) ناسراوە. هەروەها کلۆزۆت هاوبەشی نووسینی سیناریۆی فیلمی La Vérité (1960) بووە. هاوسەرەکەی کە دەرهێنەر هێنری جۆرج کلۆزۆتە، کۆمپانیای بەرهەمهێنانی خۆی بە ناوی ئەوەوە ناوە بە ناوی ڤێرا فیلمز. کلۆزۆت لە دایکبووی ڤێرا گیبسۆن ئامادۆ لە شاری ڕیۆ دی جانیرۆی بەرازیل، لە دایک و باوکی ناویان ئەلیس دو ڕیگۆ بارۆس و جیلبێرتۆ ئامادۆ، ئەندامی کۆنگرێسی بەڕازیلی، نووسەر، ڕۆژنامەنووس، پارێزەر و سەرۆکی پێشووی لیژنەی یاسای نێودەوڵەتی نەتەوە یەکگرتووەکان. نووسەر خۆرخی ئامادۆ ئامۆزای دووەمی بوو. لە ساڵی ١٩٤١ ڤێرا ئەکتەری فەرەنسی لیۆ لاپارا ناسی کە ئەندامی کۆمپانیای شانۆی لویس جۆڤێت بوو کە لە کاتی جەنگی جیهانی دووەمدا گەشتێکی لە بەرازیل ئەنجامدا. ڤێرا هاوسەرگیری لەگەڵ ئەو ئەکتەرە کرد و بەشداری لە گەشتەکەی کۆمپانیاکە لە ئەمریکای باشوور کرد کە نزیکەی چوار ساڵی خایاند. دوای جەنگی جیهانی دووەم، ڤێرا لە پاریس نیشتەجێ بوو. لویس جۆڤێت دەرهێنانی شانۆی ئەتینی گرتە ئەستۆ، لە هەمان کاتدا بەردەوام بوو لە ڕۆڵی بچووک. ڤێرا لە ڕێگەی هاوسەرەکەی ئەوکاتەوە، لیۆ لاپارا، دەرهێنەری سینەما هێنری جۆرج کلۆزۆت ناسی، کە بەشێکی بچووکی لە فیلمەکانی کوای دی ئۆرفیڤرێس (١٩٤٧) و گەڕانەوە بۆ ژیان (١٩٤٩) هەبوو، لە بەشی دەرهێنانی کلۆزۆت بە ناوی "لی ڕیتۆر دی جین". ڤێرا وەک یاریدەدەری بەردەوامی لە فیلمی میکوێتی کلۆزۆت (١٩٥٠) کاری کردووە، لە ساڵی ١٩٥٠ هاوسەرگیریان کردووە، کلۆزۆت ناوی کۆمپانیای بەرهەمهێنانی خۆی بە ناوی ڤێرا فیلمز ناوە بە ناوی هاوسەرەکەیەوە. تەنها سێ فیلمی دروست کردووە، هەموویان دەرهێنەری هاوسەرەکەی بووە. تاکە ڕۆڵی مێینە لە فیلمی کرێی ترس (١٩٥٣)، لیندا، لەلایەن ڤێرا ڕۆڵی تێدا دەگێڕێت. کلۆزۆت ڕۆڵەکەی بە تایبەتی بۆ هاوسەرەکەی نووسیوە، بەو پێیەی کارەکتەرەکە لە ڕۆمانە ڕەسەنەکەدا بوونی نییە. کرێی ترس باس لە شارۆچکەیەکی ئەمریکای باشوور دەکات کە کۆمەڵێک پیاوی بێهیوا پارەیان پێدەدرێت بۆ لێخوڕینی بارهەڵگر کە نایترۆگلیسیرینیان هەڵگرتووە بەناو زەوییە ناڕێکەکاندا بۆ کوژاندنەوەی ئاگری بیرە نەوتییەکان. فیلمی کرێی ترس چوارەمین فیلمی زۆرترین داهاتی فەرەنسا بوو لە ساڵی ١٩٥٣، و نزیکەی ٧ ملیۆن بینەر بینرا. دیارترین فیلمەکانی کلۆزۆت کە ڤێرا ڕۆڵی سەرەکی تێدا گێڕا، فیلمی کلاسیکی تریلەری بوو بە ناوی Les Diaboliques (1955) کە سیمۆن سیگنۆرێت ڕۆڵی سەرەکی تێدا گێڕا. هەروەها ڕۆڵی سەرەکی لە فیلمی Les Espions (1957) گێڕاوە، هەروەها هاوبەشی نووسینی سیناریۆی فیلمی La Vérité (1960) بووە، کە هاوکات لەلایەن هاوسەرەکەیەوە دەرهێنراوە. کلۆزۆت و ڤیرا تیمێکی سینەمایان لەگەڵ خۆیان برد بۆ زێدی ڤێرا لە بەرازیل بۆ مانگی هەنگوینییان، کە کلۆزۆت یەکەم هەوڵی دەرهێنانی فیلمێکی دیکۆمێنتاریی دا. حکومەتی بەرازیل کێشەی لەسەر ئەوە گرت کە کلۆزۆت وێنەی هەژاری خەڵکی لە فاڤێلاکان دەگرێت نەک ئەو بەشە وێنەکێشانەی بەرازیل. فیلمەکە هەرگیز تەواو نەبوو چونکە تێچووی فیلمەکە زۆر بوو. کلۆزۆت سەرسام بوو بە ناوچەکە و کتێبێکی بە ناوی Le cheval des dieux نووسی و گەشتەکەی دەگێڕێتەوە. ڤێرا لە ساڵی ١٩٦٠ لە پاریس لە تەمەنی ٤٦ ساڵیدا بەهۆی جەڵتەی دڵەوە کۆچی دوایی کرد، ئەمەش دوای ماوەیەکی کەم لە وێنەگرتنی فیلمی لا ڤێریتە. هێنری جۆرج کلۆزۆت بەهۆی مردنیەوە کەوتە خەمۆکییەوە. دوای پرسەکەی، ڕووی لە تاهیتی کرد، بەڵام لە مانگی کانوونی دووەمی ساڵی ١٩٦١ گەڕایەوە بۆ فەرەنسا، لە گۆڕستانی مۆنتمارتر لە پاریس بە خاک سپێردرا. سەرچاوە: وتارێکی "Véra Clouzot" لە ویکیپیدیا بە زمانی ئینگلیزی، مۆڵەتی بەپێی CC-BY-SA 3.0.