Jan Uuspõld

دەربارەی ئەکتەر

یان ئوسپۆڵد، ئەکتەری شانۆ، تەلەفزیۆن، ڕادیۆ و سینەمایی و مۆسیقاژەنی ئیستۆنییە، لە ١٤ی کانوونی دووەمی ١٩٧٣ لەدایک بووە. یان ئوسپۆڵد لە شاری تالین لەدایکبووە، گەورەترین کوڕی سێ کوڕی ئینگار و هایدی ئوسپۆڵد بووە. دایکی ژمێریارە و باوکی شۆفێری بارهەڵگری مەودای دوور بووە. زیاتر لە هیو، نۆم گەورە بووە و لە قوتابخانەکانی کیلا و تالین خوێندوویەتی. لە قۆناغی ناوەندیدا لە پۆلی مۆسیقادا ناوی خۆی تۆمارکرد و لە کۆڕێکی قوتابخانەدا گۆرانی دەگوت. لە ساڵی ١٩٩١ لە ئامادەیی پیشەسازی یەکەمی تالین دەرچووە و لەوێ وەک چاپکەری ئۆفسێت ڕاهێنانی کردووە. لە تەمەنی هەرزەکاریدا ئاواتی ئەوە بوو ببێتە مۆسیقاژەن. بەشێکی لە ژێر کاریگەری گرووپی پانک ڕۆکی ئیستۆنی J.M.K.E.، لە تەمەنی پانزە ساڵیدا لەگەڵ چەند هاوپۆلێکی و برا بچووکەکەی ئەندروس، تیپێکی پانکیان بە ناوی Trakulla پێکهێنا، دوای ئەوەی دایکی پارەی پێدا بۆ کڕینی گیتار. گرووپەکە بە چەندین شێوازی مۆسیقا و جەستەبوونەوەدا تێپەڕی تا لە کۆتاییدا ناوی لێنرا لوکس فلتەرز و گۆرانییەکانی ئیلهامبەخشی جاز و بلوزەکانی تەکساسیان ژەند. دوای تۆمارکردنی چەند گۆرانییەک، گرووپەکە لە بەرنامەی تەلەفزیۆنی Eesti Televisioon (ETV) 7 vaprat دەرکەوت و پلەیەک سەرکەوتنی لە ئیستۆنیا بەدەستهێنا. بەناوبانگترین گۆرانییان بەناوی "Tramm nr 66" کە لەلایەن ئوسپۆڵدەوە وتراوە، لە ساڵی ١٩٩٢دا بڵاوکرایەوە کاتێک ئوسپۆڵد تەمەنی نۆزدە ساڵ بوو. دوای زۆری نەخایاند گرووپەکە چەمانەوەی گرت، بەڵام لە چەندین بۆنەدا چاکسازییان کرد، لە کەناڵی ETV و فێستیڤاڵی بلوزەکانی مانگی ئابی ٢٠١٣ لە هاپسالو بەشدارییان کرد. دوای ئەوەی فیلمی Luxury Filters تێکچوو، Uuspõld ئیلهامبەخش بوو بۆ ئەوەی ببێتە ئەکتەر دوای ئەوەی سەیری ئەکتەری ئیستۆنی Tõnu Kark ی کرد لە بەرهەمێکی شانۆیی فیلمی One Flew Over the Cuckoo's Nest. لە ساڵی ١٩٩٤ داواکاری پێشکەش کرد و لە قوتابخانەی درامای باڵای EMA (ئێستا، ئەکادیمیای مۆسیقا و شانۆی ئیستۆنیا) لە تالین وەرگیرا، لە ساڵی ١٩٩٨ دەرچوو. لە کاتێکدا هێشتا خوێندکار بوو، ڕاهێنەری کۆرسەکەی پریت پێداخاس پێشنیاری دەستگیرانی لە شانۆی درامای ئیستۆنیای بۆ کرد. لە ساڵی ١٩٩٦ تا ساڵی ٢٠١٣ لە شانۆی درامای ئیستۆنیا لە ڕۆڵی شکسپیر، ئیبسن، دۆستۆیڤسکی و چەندین کەسی دیکەدا نمایشی دەکرد. هەروەها لە ساڵی ٢٠٠٥ تا ٢٠٠٧ بۆ ماوەی دوو وەرز لە شانۆی ڤانێموین لە تارتو نمایشی کردووە و لە ساڵی ٢٠٠٩ تا ٢٠١٤ لەگەڵ هاوبەشەکەی کارل کێرمێس، شانۆی مۆنۆتیتەری دروستکردووە، کە چەندین شانۆنامەی نمایشکردووە. لە ساڵی ٢٠١٣ کۆمپانیای بەرهەمهێنانی شانۆی تایبەتی خۆی بە ناوی پرێم پرۆدەکشن پەرەپێدا. یەکەم ڕۆڵی فیلمی یان ئوسپۆڵد وەک ئەکتەر لە فیلمی کورتە فیلمی Kõrbekuu بوو کە لە ساڵی ١٩٩٩ دەرهێنەری ئێرڤین ئوناپوو بوو. یەکەم دەرکەوتنی لە تەلەفزیۆنی وەک ئەکتەر لە زنجیرە کۆمیدییەکەی کەناڵ ٢ بوو کە Wremja لە ساڵی ٢٠٠١ بوو، وەک کەسێکی ئاسایی لە بەرنامەکەدا دەرکەوت تا ساڵی ٢٠٠٣. دواتر دوو ڕۆڵی لە زنجیرە تەلەفزیۆنییە فینلەندییەکەی YLE2 Siperian Nero بینی! دواتر لە ڕۆڵەکانی زنجیرە تەلەفزیۆنیەکانی وەک: Rikospoliisi ei laula (2006)، Ohtlik lend (2006)، Kelgukoerad (2007)، Brigaad 3 (2007)، Kättemaksukontor (2009-2012)، لەنێو ئەوانی تردا بەشداری دەکرد. دوای ماوەیەکی کەم لە جێهێشتنی شانۆی درامای ئیستۆنیا، ئوسپۆڵد بیرۆکەیەکی بۆ دروستکردنی فیلمێکی کۆمیدی ڕێگاوبان هاتە ئاراوە. دوای ئەوەی بیرۆکەکەی پێشکەش بە دەرهێنەر و سیناریۆنووسەکان ڕەین تۆلک و ئەندرێس مایمیک کرد، ئەو سێ کەسە هاوکاریان کرد لە دروستکردنی فیلمی کۆمیدی Jan Uuspõld läheb Tartusse لە ساڵی ٢٠٠٧ (ناونیشانی بڵاوکردنەوەی ئینگلیزی: ١٨٦ کیلۆمەتر). لە فیلمەکەدا ئوسپۆڵد کاریکاتێرێکی خراپ لە بەختی خۆیدا دەگێڕێت، هەوڵدەدات لە تالینەوە بۆ تارتو بە هیتچیک بڕوات بۆ ئەوەی ڕۆڵێک لە شانۆی ڤانێموین ببینێت.