Stephan Rosti

دەربارەی ئەکتەر

ستیفان دی ڕۆستی لە ئەسکەندەریە لەدایکبووە. باوکی، ستیفان ڕۆستی پلە باڵا، بارۆنێکی نەمساییە، کە هاوسەرگیری لەگەڵ ئیتاڵییەک کردووە، کۆشکەکەی لە شوبرا کڕیوە و بڕیاریدا لەوێ بژی. لە کاتێکدا دایکەکە خەریک بوو منداڵەکەی لەدایک بکات، باوکەکە وەک گوێڕایەڵی خێزانە ئەرستۆکراتییەکەی گەڕایەوە بۆ ڤیەننا. کاتێک ستیفان ڕۆستی لەدایک بوو، ناوی باوکی لێنا. لەگەڵ دایکی لە شوبرا دەژیا، و دەچێتە قوتابخانەی ئەلخدێوییە. کاتێک بڕوانامەی قوتابخانەکەی وەرگرت، بڕیاریدا هەوڵی ناسینی باوکی بدات. لە هەمان کاتدا پەیوەندی لەگەڵ سەماکارێکی بالێی نەمسایی لە فیلمی “تیاترۆ عەباس”دا کرد کە لەگەڵیدا گەشتێکی بۆ ڤیەننا کرد. توانی لەوێ باوکی بناسێت بەڵام لە کۆتاییدا بەهۆی پەیوەندییەکەی لەگەڵ سەماکارەکەدا، جگە لە مەیلی هونەری، لە لایەنگرییەوە کەوتە خوارەوە. هەر لە ئەوروپا بوو کە ستیفان دەرهێنەر محمد کەریم ناسی، ئەوکاتە لە ئەڵمانیا سینەما دەخوێند، ئەویش یارمەتی دا بۆ گەڕانەوەی بۆ میسر. ڕۆستی لە ساڵی ١٩١٧دا لەگەڵ عەزیز عید ئاشنا بوو کە خەریک بوو تیپی شانۆیی خۆی پێکبهێنێت. دواتر ڕۆستی لەگەڵ نەگویب ئەلڕێحانی ئۆپێرێتای "العشرە ئەلتایبا واتە دە دڵەکان (١٩٢٠)"یان پێشکەش کرد. ئەوە چالاکییەکانی بوو لە تیپی ڕەمسیس کە وایکرد هاوکارەکەی ‘عەزیزە ئەمیر’ بڕیار بدات کە ڕێگەی پێبدات ئەو فیلمە تەواو بکات کە بە یەکەم فیلمی درێژی میسری دادەنرا “نێدا الله واتە بانگەوازی خودا (1927)”، لە کۆتاییدا گۆڕدرا بۆ “لەیلا” لە ساڵی 1927. دەرهێنەری تورک Wedaad ‘Orfy بڕیار بوو دەرهێنەری فیلمەکە بێت بەڵام لەگەڵ عەزیزە ئەمیر تووشی پێکدادان بوو. ڕۆستی جگە لە فیلمی “لەیلا” دەرهێنانی پێنج فیلمی کردووە و هاوبەشی نووسەری شەش فیلمی دیکە بووە. بەڵام ناوبانگەکەی زۆر لەسەر کاری نواندنەکەی وەستاوە. هەرچەندە بەناوبانگ بوو بە ڕۆڵی خراپەکار، بەڵام ئەو جۆرە ڕۆڵانە بە هەستێکی نوکتەیی ناوازە لێکدەدایەوە کە وای لێدەکرد بینەران هەندێکجار لە ڕاستیدا حەزیان لە کارەکتەرەکەی بێت و هاوسۆزی بێت. سەرکەوتوو بوو لە تێکەڵکردنی خراپەکار و کۆمیدی، بۆ ئەوەی ببێتە خراپەکارێکی کۆمیدی. پێشتر بەشداری لە نووسینی کارەکتەرەکەیدا دەکرد و هەندێک وشەی بۆ زیاد دەکرد کە بەزۆری دەبوونە تایبەتمەندییەکی کارەکتەرەکەی. پێوەرێکە بۆ سەرکەوتنی کە هەندێک لە دێڕەکانی تا ئەمڕۆش لەبیرن. هەمیشە لەبیر دەکرێت هەروەها بۆ لەهجە و تۆنی دەنگی ناوازەی بە تایبەت کاتێک ڕۆڵی بیانی دەگێڕێت. لە ساڵی ١٩٣٦ ستیفان ڕۆستی هاوسەرگیری لەگەڵ خانمێکی ئیتاڵی کرد بە ناوی مارینا، پێکەوە مانەوە تا لە ١٢ی ئایاری ١٩٦٤ کۆچی دوایی کرد، لەکاتی وێنەگرتنی دوا دیمەنەکانی فیلمی “Hekaayaat noss al-leil i.e. Midnight tales”.