Ian McKellen

لەدایکبوونی: 1939-05-25 شوێنی لەدایکبوون: Burnley, Lancashire, England, UK تێکڕای بەرهەم: 219

دەربارەی ئەکتەر

سێر یان مۆرای مەکێلن (بە ئینگلیزی : Sir Ian Murray McKellen ) ئەکتەری ئینگلیزییە لە ٢٥ی ئایاری ١٩٣٩ لەدایکبووە. ڕۆڵی لەسەر شاشە و شانۆ لە ژانرەکاندا بینیوە لە درامای شکسپیر و شانۆی مۆدێرن تا دەگاتە فانتازیا و زانستی خەیاڵی باو. وەک ئایکۆنێکی کولتووری بەریتانی سەیر دەکرێت و لە ساڵی ١٩٩١ لەلایەن شاژن ئەلیزابێسی دووەمەوە خەڵاتی شوڕشگێڕی پێبەخشرا، چەندین خەڵاتی زۆری وەرگرتووە، لەوانە خەڵاتی تۆنی و شەش خەڵاتی ئۆلیڤێر و خەڵاتی گۆڵدن گڵۆب، هەروەها پاڵێوراوانی بۆ دوو خەڵاتی ئەکادیمی و پێنج خەڵاتی بافتا و پێنج خەڵاتی ئیمی. مەکێلن یەکەم دەرکەوتنی لەسەر شانۆ لە ساڵی ١٩٦١ لە شانۆی بەلگراد وەک ئەندامی کۆمپانیای ڕێپەرتۆری کۆمپانیاکە ئەنجامدا و لە ساڵی ١٩٦٥ یەکەم دەرکەوتنی لە وێست ئێند ئەنجامدا. لە ساڵی ١٩٦٩ بانگهێشت کرا بۆ ئەوەی پەیوەندی بە کۆمپانیای شانۆی پرۆسپێکتەوە بکات بۆ ئەوەی ڕۆڵی سەرەکی لە فیلمەکانی ڕیچاردی دووەمی شکسپیر و ئێدوارد دووەمی مارلۆ ببینێت. لە ساڵانی حەفتاکانی سەدەی ڕابردوودا، مەکێلن بوو بە چەقۆکێشێکی کۆمپانیای شاهانەی شکسپیر و شانۆی نیشتمانی بەریتانیا. پێنج خەڵاتی ئۆلیڤیێری بەدەستهێناوە بەهۆی ڕۆڵەکانی لە فیلمەکانی پایەکانی کۆمەڵگا (١٩٧٧)، کیمیاکار (١٩٧٨)، بێنت (١٩٧٩)، هەنگوینی کێوی (١٩٨٤) و ڕیچاردی سێیەم (١٩٩٥). مەکێلن یەکەم جار لە فیلمی بەڵێن (١٩٦٥)دا بەشداری لە برادۆی کرد. خەڵاتی تۆنی بۆ باشترین ئەکتەری شانۆنامەیەک وەرگرت بەهۆی ڕۆڵی ئەنتۆنیۆ سالیێری لە فیلمی Amadeus (1980). زیاتر پاڵێوراو بوو بۆ فیلمی یان مەکێلن: شکسپیر بە نواندن (١٩٨٤). گەڕایەوە بۆ برادۆی لە فیلمەکانی Wild Honey(1986)، سەمای مردن (1990)، No Man's Land (2013)، و Waiting for Godot (2013)، دوو فیلمی دووەم بەرهەمێکی هاوبەش بوون لەگەڵ پاتریک ستیوارت. مەککێلن ناوبانگێکی جیهانی بەدەستهێنا بەهۆی ڕۆڵە سینەماییەکانیەوە، لەوانە شا لە فیلمی ڕیچارد سێیەم (١٩٩٥)، جەیمس نەهەنگ لە فیلمەکانی خودا و ئەهریمەنەکان (١٩٩٨)، ماگنێتۆ لە فیلمەکانی ئێکس مێن، کۆگسوۆرس لە فیلمی جوانی و دڕندە (٢٠١٧) و گاندالف لە فیلمی پەروەردگاری... سێبەری ڕینگز (٢٠٠١-٢٠٠٣) و هۆبیت (٢٠١٢-٢٠١٤). ڕۆڵە دیارەکانی دیکەی فیلم بریتین لە فیلمەکانی دەست لێدان لە خۆشەویستی (١٩٦٩)، زۆر (١٩٨٥)، شەش پلەی جیابوونەوە (١٩٩٣)، نۆژەنکردنەوە (١٩٩٥)، فلشد ئەوا (٢٠٠٦)، مێستێر هۆڵمز (٢٠١٥)، و درۆزنێکی باش (٢٠١٩). مەکێلن لە ساڵی ١٩٨٨ وەک هاوڕەگەزباز دەرکەوت، لەو کاتەوە پاڵەوانی بزووتنەوە کۆمەڵایەتییەکانی ئێڵ جی بی تی بووە لە سەرانسەری جیهاندا. لە مانگی ئۆکتۆبەری ٢٠١٤ خەڵاتی ئازادی شاری لەندەنی پێبەخشرا، مەکێلن هاودامەزرێنەری گروپی ستونواڵە کە گروپێکی لۆبی مافەکانی ئێڵ جی بی تییە لە بەریتانیا و ناوی لە ئاژاوەگێڕییەکانی ستونوالەوە ناونراوە. هەروەها پاترۆنی مانگی مێژووی ئێڵ جی بی تی، پراید لەندەن، ئۆکسفۆرد پراید، گەیگلۆس، دامەزراوەی ئێڵ جی بی تی و ئێف ئێف ئێف ئێڵ یە. وەسفکردنی سەرەوە لە وتارەکەی ویکیپیدیا Ian McKellen، مۆڵەتی بەپێی CC-BY-SA، لیستی تەواوی بەشداربووان لە ویکیپیدیا.