Ronaldo

دەربارەی ئەکتەر

ڕۆناڵدۆ لویس نازاریۆ دی لیما لەدایکبووی ١٨ی ئەیلوولی ١٩٧٦، بە شێوەیەکی گشتی بە ڕۆناڵدۆ ناسراوە، خاوەن کارێکی بەڕازیلییە و سەرۆکی یانەی ڕیاڵ ڤایادۆلیدی لالیگایە و یاریزانێکی پیشەگەری خانەنشینکراوی تۆپی پێیە و وەک هێرشبەر یاری کردووە. بەناوبانگترین ناوی O Fenômeno ("دیاردە")، و هەروەها نازناوی R9، بە شێوەیەکی بەرفراوان بە یەکێک لە گەورەترین یاریزانەکانی هەموو سەردەمێک دادەنرێت. وەک هێرشبەرێکی فرەکار کە ڕەهەندێکی نوێی هێنایە ئەو پۆستە، ڕۆناڵدۆ کاریگەری بووە بۆ نەوەیەکی هێرشبەر کە بەدوایدا هاتوون. ڕێزلێنانی تاکەکەسی بریتین لە سێ جار وەک باشترین یاریزانی جیهانی فیفا، هەروەها دوو خەڵاتی تۆپی ئاڵتونی بەدەستهێناوە. ڕۆناڵدۆ لە یانەی کروزێرۆ دەستیپێکرد و لە ساڵی 1994 ڕوویکردە یانەی پاریس سانجێرمان، لە ساڵی 1996 پەیوەندی بە بارسێلۆنا کرد بە پارەی گواستنەوەی ئەوکاتە ڕیکۆردێکی جیهانی، لە تەمەنی 20 ساڵیشدا وەک باشترین یاریزانی جیهانی فیفا لە ساڵی 1996 دەستنیشانکرا، بەمەش بووە بچووکترین وەرگری خەڵاتەکە. لە ساڵی 1997 ئینتەرمیلان ڕیکۆردی جیهانی شکاند بۆ گواستنەوەی ڕۆناڵدۆ، بەمەش بووە یەکەم یاریزان لە دوای دیێگۆ مارادۆنا دووجار ڕیکۆردی گواستنەوەی جیهانی بشکێنێت. لە تەمەنی ٢١ ساڵیدا خەڵاتی باڵۆن دۆری ساڵی ١٩٩٧ی وەرگرتووە، تا ئێستاش وەک گەنجترین وەرگری خەڵاتەکە دەمێنێتەوە. ڕۆناڵدۆ تا تەمەنی 23 ساڵی زیاتر لە 200 گۆڵی بۆ یانەکە و وڵاتەکەی تۆمارکردبوو، لەگەڵ ئەوەشدا دوای زنجیرەیەک پێکان و چاکبوونەوەی ئەژنۆی بۆ ماوەی نزیکەی سێ ساڵ بێچالاک بوو. ڕۆناڵدۆ لە ساڵی 2002 پەیوەندی بە یانەی ڕیال مەدریدەوە کرد و نازناوی لالیگای 2002-2003ی بەدەستهێنا. یارییەکانی لە یانەی ئەی سی میلان و کۆرینتیان ئەنجامداوە پێش ئەوەی لە ساڵی ٢٠١١ واز لە یاریکردن بهێنێت و تووشی پێکانی زیاتر بووە. ڕۆناڵدۆ لە 98 یاری بۆ هەڵبژاردەی بەڕازیل یاری کردووە و 62 گۆڵی تۆمارکردووە و سێیەم گۆڵکاری هەڵبژاردەکەیە. لە تەمەنی ١٧ ساڵیدا، گەنجترین ئەندامی ئەو پێکهاتەی بەڕازیلییە بوو کە لە ساڵی ١٩٩٤دا نازناوی جامی جیهانی فیفای بەدەستهێنا. لە مۆندیالی 1998 ڕۆناڵدۆ خەڵاتی تۆپی زێڕینی بۆ باشترین یاریزانی پاڵەوانێتییەکە وەرگرت، ئەمەش یارمەتی بەڕازیلی دا بۆ گەیشتن بە یاری کۆتایی کە چەند کاتژمێرێک پێش دەستپێکردنی یارییەکە تووشی تەشەنوجێکی گەورە بوو. مۆندیالی ٢٠٠٢ی بردەوە کە تیایدا لەگەڵ ڕۆناڵدینهۆ و ڕیڤاڵدۆ لە سێ پێشەوە ڕۆڵی سەرەکی گێڕا. ڕۆناڵدۆ لە یاری کۆتاییدا دوو گۆڵی تۆمارکرد، هەروەها وەک گۆڵکاری پاڵەوانێتییەکە خەڵاتی پێڵاوی زێڕینی وەرگرت. لە مۆندیالی 2006، ڕۆناڵدۆ 15هەمین گۆڵی خۆی لە مۆندیالی فیفا تۆمارکرد، کە ژمارەیەکی پێوانەیی بوو لە مۆندیال لەو کاتەدا. هەروەها نازناوی جامی ئەمریکای ساڵی ١٩٩٧ی بەدەستهێنا کە باشترین یاریزانی پاڵەوانێتییەکە بوو، هەروەها جامی ئەمریکای ساڵی ١٩٩٩ کە گۆڵکاری سەرەکی بوو. یەکێکە لە وەرزشوانە بازاڕییەکان لە جیهاندا لە ماوەی یاریکردنیدا، یەکەم پێڵاوی نایک مێرکوریال-R9- لە ساڵی 1998 بۆ ڕۆناڵدۆ ڕاسپێردرا. ناوی لە لیستی 100 گەورەترین یاریزانە زیندووەکانی فیفادا هات کە لە ساڵی 2004 لەلایەن پێلێ کۆکرایەوە، و ناوی هاتە ناو هۆڵی ناوبانگەکانی مۆزەخانەی تۆپی پێی بەڕازیل، هۆڵی ناوبانگەکانی تۆپی پێی ئیتاڵیا، هۆڵی ناوبانگەکانی ئینتەر میلان و هۆڵی ناوبانگەکانی ڕیاڵ مەدرید. لە ساڵی 2020 ڕۆناڵدۆ ناوی لە تیپی خەونەکانی تۆپی ئاڵتونی تۆمارکرا، کە گەورەترین تیپی 11ی سەردەمە و لەلایەن گۆڤاری فرانس فوتبۆڵەوە بڵاوکرایەوە. لە وازهێنانی لە وەرزش، ڕۆناڵدۆ بەردەوام بووە لە کارەکانی وەک باڵیۆزی نیازپاکی بەرنامەی گەشەپێدانی نەتەوە یەکگرتووەکان، ئەو پۆستە لە ساڵی ٢٠٠٠ بۆی دەستنیشانکرا، وەک باڵیۆزی مۆندیالی ٢٠١٤ کاری کردووە. ڕۆناڵدۆ لە مانگی ئەیلولی 2018 بووە خاوەنی زۆرینەی یانەی ڕیال ڤایادۆلید، دوای کڕینی 51%ی پشکەکانی یانەکە. لە ویکیپیدیا، ئینسایکلۆپیدیای ئازاد.